حقوقی

یکی ازمهمترین شا خه های ارزیابی یک دادگستری رسیدگی کمی وکیفی به پرونده است که هر دوهم برای ما حا ئز اهمیت است .هم از نظر آرای صادره و هم از نظر احساس عدالتی که باید در مردم به وجود بیاید . این تصمیم گیری ها هم از نظر علمی درست است هم سعی شده کاملا با محوریت عدالت رسیدگی بشود . در سال گذشته چند برنامه جزو برنا مه های قوه قضائیه ودادگستری استان تهران بوده است . یکی توجه به کاهش موجودی بوده است . ما هر سال در برنامه اجرایی ما ن هم در محاکم هم در دادسراها پیش بینی می کنیم چیزی حدود 15درصد موجودی دادگستری را کاهش بدهیم . در عین حال سعی می کنیم درراستای رسیدن به این هدف واین رقم حقوق مردم را فدا نکنیم چرا که در غیراین صورت ما کار مهمی انجام نداده ایم .فقط می توانیم یک افتخاری بکنیم به اعداد وارقام بدون اینکه توجه کنیم به هدف . اما درسال گذشته تلاش شد با حفظ کیفیت ، موجودی را کاهش بدهیم . بحمدالله به همان 15درصد کاهش موجودی رسیدیم . نکته مهمی که وجود داشت بحث رسیدگی به پرونده های مسن وقدیمی بود که یکی از آسیبهای بزرگی است که موجب یاس در مردم می شود .خوشبختانه ریاست محترم قوه قضائیه بخشنامه ای صادر فرمودند که در سال گذشته خیلی کمک کرد برای رسیدگی به پرونده های قبل سال 86که به این پرونده ها رسیدگی شد . ما حدود 28 هزار پرونده در کل دادگستری استان تهران داشتیم که اینها متعلق به قبل از 86 بود. پرونده هایی هستند که متعلق به10 یا 15 سال پیش است و هنوز هم مطرح است و ما راهی برای مختومه کردنشان نداریم . مثلا یک اعلام قتلی شده ، اعلام سرقتی شده ، وکسی پیدا نشده یعنی در اصل قاتلی پیدا نشده و مواردی از این قبیل داریم که اینها واقعا قابل مختومه شدن نیست. اما آنهایی که قابل مختومه شدن بود این بیست و هشت هزار پرونده به نه هزار پرونده رسید وما امیدوار هستیم تا امسال، ظرف نیمه اول سال بتوانیم تعداد قابل توجهی از این پرونده هارا کاهش دهیم . آوایی گفت : اکنون میانگین اوقات رسیدگی ما در شهر تهران بسیار مهم است . مثلا ؛ شعب حقوقی 60 روز است . کیفری 45روز . وخانواده30روز . میانگین که عرض می کنم ممکن است برخی پروندها یک یا دو سال هم به طول بیانجامد . اما میانگین همین است . مثلا پرونده هایی داریم که 10 یا 15 روز طول می کشد . از طرفی پرونده هایی هم هستند که زمان بر هستند و 6 ماه طول می کشد . پرونده های حقوقی ، پرونده های سنگینی هستند و به طور مثال باید به کارشناس ارجاع بشود . و اعتراضاتی صورت می گیرد و این امور باعث می شود که روند رسیدگی طولانی تر شود . همیشه این طور نیست که طولانی شدن رسیدگی چیز منفی باشد گاهی اوقات به طول کشیدن پرونده ها کمک می کند به احقاق حق ورسیدگی دقیق تر صورت بگیرد .گاهی وقت هم طول کشیدن باعث می شود پرونده هایی دیگر ساخته شوند . اما همیشه سرعت در رسیدگی الزاما موفقیت محسوب نمی شود .گاهی وقت باعث تضییع حقوق میشود . بحث دیگر ساماندهی وضع ابلاغ بود که گاهی وقت اوراق به موقع برگشت داده نمی شود . با پست یک قرار دادی بسته شد وازاین طریق دارد انجام میشود . اکنون مقداری وضعیت ابلاغ بهتر شده است . هم زمان برای بعضی مجتمع ها وبرای بعضی شعب وپرونده هایی که امکان رسیدگی سریعتر را داشتند دوایر ابلاغ ویژه تشکیل شده است . مثلا شعبه ای که برای برخی پروندها یک هفته وقت می دهد ، بشود کار ابلاغشان ظرف یک هفته انجام شود . یکی از مشکلاتی که مادر دادگستری استان تهران داشتیم و هنوز هم گاها داریم بحث اجرای احکام بود . حقیقت این بود که ما از این پرونده ها غافل شده بودیم . سال گذشته همتی شد ودوستان همه بسیج شدند که بتوانیم اجرای احکام را یک تحولی بدهیم خوشبختانه توفیقاتی بدست آ مده است . وی اظهارداشت ؛ مثلا در مجتمع شهید بهشتی تهران که جزو مهمترین مجتمعهای حقوقی است سال گذشته در مجتمع شهید بهشتی که از مهمترین مجتمع های حقوقی ماست موجودی ما 40 هزار پرونده بوده است حالا به شش هزار پرونده رسیده است . و تحولی در اجرای احکام اتفاق افتاد . به عنوان مثال برای اینکه کمی ریزتر بر این موضوع نگاه کنیم میانگین اوقات رسیدگی در محاکم حقوقی و کیفری بدین شرح بوده است : میانگین وقت رسیدگی در مجتمع قضایی بعثت ، شعب حقوقی 52 روز ، شعب کیفری 65 روز . مجتمع قضایی باهنر میانگین وقت رسیدگی شعب حقوقی 45 روز ، شعب خانواده 56 روز . شهید محلاتی- شعب حقوقی 23 روز . کیفری 7 روز شهید مدرس – شعب حقوقی 55 روز . کیفری 43 روز شهید مطهری 32 روز . کیفری 25 روز . شهید مفتح شعب حقوقی 50 روز.کیفری 27 روز . مجتمع قضایی عدالت 111 روز است کیفری 55 روزه است. مجتمع قضایی ولیعصر 48 روز . مجتمع خانواده یک 15 روز . خانواده دو 30 روز . این بستگی دارد به تعداد قضات ، تعداد پرونده های وارده ، کیفیت پرونده ها اما در کل به حمد خدا میانگین زمان رسیدگی از بحران خارج شده است . از طرفی تلاش کردیم یک نظارت مستمری بر مجتمعها داشته باشیم . این مقام قضایی در خصوص نظارت بر محاکم اظهار داشت : هیات بازرسی که مرکب از تعدادی همکاران خوب مرتبا به محاکم سرکشی میکنند. وضع دفاتر را می بینند. آرای صادره را می بینند . روزهای یکشنبه بحث ملاقات عمومی با مردم را داریم که از ساعت 9 شروع می شود و تا دو یا سه بعد از ظهر طول می کشد . تیمی مرکب از رییس دادگستری ، قائم مقام، رئیس دادگاهها ی تجدید نظر ، آقای دادستان ، معاون ایشان ، همه حضور دارند ، هر کس هر کاری دارد سعی می کنیم واقعا کارهایشان را مستقیما پیگیری کنیم . و بالاخره به مردم و مراجعین جواب قانع کننده ای بدهیم . یا به طرف بگوییم حقی دارید یا ندارید. حالا گاهی افرادی می پذیرند و گاهی وقتها هم نمی پذیرند. در سال 87 حدود چهار هزار نفر به واحد مشاوره مردمی مراجعه کرده اند. و در روابط عمومی حدود 3500 نفر را خود آقایان به آنها مشاوره داده اند و مشکلات را حل کرده اند 586 نفر هم به اینجا مراجعه کرده اند که پاسخ لازم داده شده است . ظرف دو سه سال گذشته که بخشی از آن هم در سال 87 بوده است ، دادسراها ی ما به غیر از اجرای احکام در استان تهران حدود 320 هزار پرونده داشتند. با همت همکاران قضایی و اداری این موجودی اکنون به 220 هزار پرونده کاهش پیدا کرده است . یعنی حدود 100 هزار پرونده کاهش موجودی داشتیم. بنظر بنده اگر این روند ادامه پیدا کند ظرف دو سه سال آینده این موجودی را به 100 هزار پرونده خواهیم رساند . در این صورت پرونده های استان تهران در یک حد نرمال و قابل قبول خواهد بود. همچنان ما وهمکارانمان از فراوانی پرونده ها در عذاب هستیم چون همکاران قضایی دوست دارند ورودیشان در حدی باشد که به دقت پرونده ها را مطالعه کنند وبررسی نمایند ،صحبتهای اصلی وکلا را گوش داده و یک رای صادر کنند که خودشان هم غنای وجدانی پیدا کنند وی گفت ، ظرفیت و توان ما متناسب با این حجم نیست بنا براین در مواردی ممکن است پیش بیاید حقوق مردم ضایع شود . که باید در این امر دقت لازم به عمل آید میانگین وضعییت تجدید نظر هم حدودا 2ماهه است . در تهران حدود 50 شعبه تجدید نظر داریم این شعب باید حداقل با دو قاضی اداره می شود وحداکثر 3 قاضی . تعداد محدودی از شعب 3نفره هستند ،اما اکثر شعبات به خاطر کمبود 2نفره هستند چون امکانات بیشتر از این نبود. در سال 87 در پرونده های حقوقی حدود 198 هزار پرونده است مختومه 213 هزار ،این نشان می دهد سال به سال از این موجودی کاسته می شود. پرونده های جزایی وارده 235هزار و مختومه 260 هزار بوده است . خانواده وارده 160 هزار ، مختومه 139 هزار . دادگاه انقلاب وارده 72238 ، و73 هزار تا مختومه که عمدتا پرونده های مواد مخدر بوده است . مجموعا پرونده های وارده ما حدود 661 هزار بوده و پرونده مختومه 686 هزار بوده است . باید توجه شود که همین تعداد هم زیاد است . و می بایست کم بشود . یک کار بزرگی هم که در قوه قضائیه شد بحث مکانیزه کردن دادگستری تهران بود . هزینه زیادی صورت گرفت تا طرح cms در دادگستری و شعب اجرا شود . این موضوع شرایطی را فراهم می آورد تا مدیر دادگستری استان بتواند بر وضعیت شعب نظارت کند . و از تمام مراحل رسیدگی و موجودی شعب را ببیند . و در نهایت باید به مرحله ای برسیم تا همانگونه که مقام معظم رهبری هم فرمودند و بر آن تاکید داشتند مردم به دستگاه قضایی اعتماد کنند . لذا مجموعه دادگستری همه تلاشش را می کند تا این امرمهم محقق شود .